Masum Şampuanlar

shampoo hair

Şampuanlarda en çok kullanılan zararlı kimyasallar paraben, SLES, SLS, silikon ve yapay renklendiriciler.

Kişisel bakım ürünlerinin içindeki zararlılarla ilgili daha detaylı bilgi için şu yazıma bakabilirsiniz.

Piyasada rahat ulaşabileceğiniz, içeriğindeki maddelerle insan sağlığına ve çevreye zararını en aza indirgeyen, bir de yerli üretim olduğu için karbon ayak izi daha ufak olan ürünlerden benim denediğim ve henüz gözüme çarpanlar şunlar, bu listeyi yenilerini keşfettikçe güncelleyeceğim tabii:

Dalan d’Olive Zeytinyağlı Şampuan

dalan şampuan

Dalan, zeytin diyarı Ege Bölgesi’nin köklü üretici firmalarından birisi… Dalan d’Olive olarak piyasaya sürdüğü ürün serisinde bulunan zeytinyağlı şampuan, tartışmalı birçok kimyasal maddeyi içermiyor.

Hacim veren, renk koruyucu, kepek karşıtı gibi farklı çeşitleri de var. Ben hacim verenini kullanıyorum, pek de memnunum, en azından birçok benzeri üründe (yabancı ürünlerden bahsediyorum) başıma gelen kepeklenme, kuruluk gibi sorunları yaşamadım. Ama tabii herkesin saç tipi ve hassasiyetleri farklı, o yüzden deneyin ve kendiniz görün derim…

Dalan d’Olive şampuanın içeriğindeki tüm maddeleri ayrı ayrı araştırdım, insan sağlığı açısından tartışmalı olan tek madde Methylisothiazolinone. Bu maddenin deri için alerjik ve bağışıklık sistemine zararlı olabileceğini iddia eden bazı araştırmalar olduğunu belirtelim. Bir de aldığınız standart şampuanların içindekilere bir göz atın, bakalım neler göreceksiniz!!!

Organicum

organicum sampuan
Organicum, ICEA (Etik ve Çevresel Sertifikasyon Enstitüsü) tarafından %100 organik sertifikasına sahip. İçeriğinde, insan sağlığına ve çevreye zararı açısından yüksek risk taşıyan bir madde yok. Paraben, boyar madde, sentetik ekstrakt, SLS, SLES, EDTA, lanolin, parafin (Mineral Oil, Petrolatum), hayvansal yağlar ve silikon içermiyor.

Kuru/normal, yağlı ve boyalı saçlar için ayrı şampuanları var, bir de saç bakım ürünleri. Farklı ürünlerinde bazı içerikler değişiyor. Ben yağlı saçlar için olan şampuanını kullanıyorum, bu ürünün içinde söylediğim gibi yüksek risk taşıyan bir zararlı yok. Ama mesela saç kremi ürününde Methylisothiazolinone olduğu dikkatimi çekti. Alacağınız ürünün içindeki, kişisel bakım ürünlerinde sık kullanılan zararlı maddelerin oranına dikkat ederek kendi tercihinizi yapabilirsiniz. Markanın ayrıca güneş koruyucu, bebek ve cilt bakım ürünleri de bulunuyor.

Organicum ürünlerini internet üzerinden sipariş edebiliyorsunuz, piyasada ise sadece eczanelerde satışı yapılıyor, hangi eczanelerde bulabileceğinizi şuradan görebilirsiniz.

 

 

Doğa ve Emek Dostu Alternatif Hediyeler

alternatif hediye-marthastewart.com

Alternatif hediyelerden kastım, üretim sürecini bildiğimiz hatta takip edebildiğimiz, öncelikle yerli üretim olan, mümkünse satın almak için verdiğimiz paranın güzel bir amaç uğruna kullanılacağını bildiğimiz ürünler…

Bu gibi ürünleri, el yapımı eşya satan mağazalarda, artık kolayca internette, vakıf veya derneklerin kendi mağazalarında veya web sitelerinde satılan hediyelik eşyalar arasında bulabiliriz.

Ben şu ana kadar keşfettiğim bazı seçenekleri yazıyorum, yenilerine rastladıkça güncellemeye devam edeceğim.

Ama… Hediye satın almadan da hediye vermek mümkün, önce bu alternatiflerle listeye başlamak istiyorum 🙂

Değiş-Tokuş günleri düzenleyin!

Artık kullanmadığınız eşyaları birbirinize hediye edin, hem de eşya paylaşırken sohbet edin, yiyin için, oyun oynayın… Paylaşmanın sınırı yok, bundan güzel hediye olur mu?

Elde kalan eşyalarınızı da tanımadıklarınıza hediye edebilirsiniz. Belediyelerin ve bazı kuruluş ya da derneklerin kullanılmış eşya toplama merkezleri var. Buralara bağışlayacağınız kullanılmayan eşyalar başkaları için çok güzel ve faydalı bir hediye olabilir. Bununla ilgili yazıma göz atabilirsiniz.

Satın alacağınız ya da evde yapacağınız bir hediye yerine zamanınızı hediye edin!

Birisiyle iyi vakit geçirmek hem o kişiyle bağlarımızı güçlendirir hem de mutluluk verirken daha az tüketmemize vesile olur. Ayrıca zaman yaratmak, zamanını veren ve o zamanı alan iki taraf için de hediye oluyor. Olabilecek en yerel ve sürdürülebilir hediye 🙂

Yok ben illa ki bir şey almalıyım diyorsanız,  alternatif hediyeler için size birkaç tavsiye…

Nahıl

nahıl dukkan

Kadın Emeğini Değerlendirme Vakfı’nın iktisadi işletmesi olan Nahıl, dar gelirli üretici kadınların ürünlerini pazarlayarak onlara sürdürülebilir bir gelir kaynağı sağlıyor. Ev dekorasyon eşyaları, doğal sabunlar, giyim ve aksesuar, takı, özel tasarım defterler, oyuncaklar… Hepsi de el emeği göz nuru. Bazı ürünlerinin fiyatlarını biraz pahalı buluyorum ama o paranın hakkıyla üretene gittiğini ve iyi bir amaç için harcandığını bilmek benim içimi rahatlatıyor. Nahıl ayrıca ikinci el kıyafet ve aksesuar da kabul ediyor. İkinci el ürünlerin satışından elde edilen gelirle, kadın girişimciliğine ve erken çocukluk eğitimine destek veriliyor.

Geçen gün dükkana uğradığımda dikkatimi çekti, her ürünün etiketinde üreten kadının ismi yazıyordu, emek sahibini tanımak o ürünün değerini bin kat daha arttırıyor… İstanbul’da İstiklal Caddesi Bekar sokakta bir dükkanı bulunan Nahıl’ın web sitesinden de sipariş verilebiliyor.

TEMA Vakfı Hediyelik

TEMA Vakfı’nın doğal ve geri dönüştürülmüş malzemelerden ürettiği hediyelik eşya seçenekleri oluyor. Genelde kalem, defter, aksesuar olarak üretilen bu hediyelik eşyalar bazı büyük kitapçılarda bulunabiliyor, veya TEMA’nın internet sitesinde Bağış ve Destek bölümünde ürünler ve hediyeliklere yer veriliyor.

Geçen yıllarda, TEMA’nın geri dönüştürülmüş malzemelerden üretilmiş bir kalemi bana hediye gelmişti, kalemin ucundaki küçük bölmede de Ladin ağacı tohumları vardı! Tohumları arazisi olan arkadaşlarıma dağıtmıştım, kalemi de hala kullanıyorum 🙂

TEMA Vakfı’na destek olacak bir diğer hediye alma yöntemi de fidan bağışı. Başkaları adına fidan bağışında bulunup, yılbaşı, doğum günü, bebek doğumu gibi farklı günlere özel yapılmış sertifikaları hediye olarak verebilirsiniz.

TEGV Hediyelik

Eğitim Gönüllüleri Vakfı’nın da hediyelik eşya seçenekleri var, ayrıca tebrik kartı seçenekleri de baya fazla. Vakfın açtığı internet mağazasında tüm çeşitleri bulabilir ve buradan sipariş verebilirsiniz.

TEGV de hediye almaya alternatif olarak bağış yapma seçeneği sunuyor. Başkası için çocukların eğitimine destek olmak üzere bağışta bulunup, karşılığında o kişi adına alacağınız paylaşım sertifikasını hediye verebilirsiniz.

Kır çocukları

kir cocuklari urunlerKır Çocukları, kentten uzaklaşıp kırsalda bir yaşam kurmayı tercih eden ve Tahtacıörencik köyünde, küçük ölçekli aile çiftliği, doğal tarım, permakültür gibi uygulamalar yaparak doğayla uyum içinde bir yaşam sürdüren bir grup… Ben isimlerini ilk olarak sabun yapmaya merak saldığımda duymuştum, doğal sabun yapımı atölyeleri düzenliyorlardı.

Kır Çocukları’nın ürettikleri bu doğal sabunlarla birlikte, bitkisel yağlar, merhemler,  doğal kozmetikler, kurutulmuş çay ve baharatlıklar gibi ürünlerini internet üzerinden sipariş edebiliyorsunuz.

Web sitelerinde, hepsi kendi topladıkları veya kaynağını bildikleri malzemelerle üretilmiş bu el emeği ürünlerin içerikleri ve üretimleriyle ilgili güzel ve yararlı bilgiler de bulabiliyorsunuz. Geriye içiniz rahat, güvenle sipariş vermek kalıyor 🙂

Gökçe’nin Bahçesi

gokcenin bahcesi tohumlu kagitlarHarika bir alternatif hediye seçeneği daha öneriyorum: tohumlu kartlar ve toplar! Instagram’da tesadüfen keşfettiğim Gökçe’nin Bahçesi hesabında, rengarenk ve pek tatlı tasarımlarla geri dönüştürülmüş kağıtların içine yerleştirilmiş tohumlar, özgün ve sürdürülebilir hediyeler olarak sunuluyor.

Hediyelik olmasının yanında, doğum veya evlilik için tebrik ve kutlama amacıyla, ya da bir anma aracı olarak bu tohumlukları düşünmek mümkün. Toprakla buluşunca hayat bulacak ve belki nesiller boyu yaşayacak olan bu tohumluklar, sevdiklerinizle birlikte doğal çevreye de vereceğiniz bir hediye.

Tohum topları fikrini ilk ortaya atan, geliştirdiği doğal tarım yöntemiyle tanınan Japon çiftçi ve düşünür Masanabu Fukuoka. 1970’li yıllarda yükselmeye başlayan çevre hareketleriyle birlikte gelişen, özellikle şehirlerde kıraç alanları yeşillendirmek amacıyla başlatılan “gerilla bahçecilik” uygulamalarında kullanılan temel yöntemlerden birisi… Gerilla bahçeciliğiyle ilgili biraz daha detaylı bilgi için buraya bakabilirsiniz.

 

%100 Meyve Suyu ve Diğerleri…

meyve suyu satin alirken

Meyve suyu, içinde vitamin ve mineraller olmasına rağmen, birkaç meyve yediğimizde aldığımızdan daha fazla şeker içeriyor ve çoğunlukla meyvenin içindeki lifler de kaybedilmiş oluyor.

Ambalajlı bir meyve suyunda ise, işin içine ekstra şeker veya yapay tatlandırıcılar da giriyorsa şekerin zararı katlanarak  artıyor.

Meyve suyunu evde de yapsanız içindeki şeker oranının yüksek olacağını unutmayın. Dünya Sağlık Örgütü’nün (WHO) önerdiği günlük şeker miktarı 25g; bir kutu gazlı içecekte ortalama 35g şeker bulunurken, saf portakal veya elma suyundaki miktar 26g!

%100 meyve sularının illa da içilecekse suyla seyreltilerek içilmesini önerenler de var. Gün içinde tükettiğimiz gıdaların bir bölümünden zaten belli oranda şeker alıyoruz, meyve suyu tüketiminde bunu da göz önünde bulundurmak lazım.

Piyasada gördüğümüz %100 meyve sularıyla meyve nektarları arasında fark var. Yönetmeliğe göre %100 meyve sularına ilave şeker, yapay tatlandırıcı ve koruyucu eklemek yasak. Eğer ürün katkı maddesi ve tatlandırıcı içeriyorsa, nektar veya meyveli içecek olarak adlandırılıyor.

Kısaca, eğer tüketiyorsanız meyve nektarı veya içeceği yazan ürünleri değil, %100 meyve suyu ibaresi olanları tercih etmek, ve şeker meselesini göz önünde bulundurup tüketim miktarını da kısıtlamak en iyisi…

Çikolata Alırken Nelere Dikkat Etmeli?

cikolata alirken

Çikolatanın içinde faydası olan şey kakao, dolayısıyla kakao oranı ne kadar yüksek olursa o kadar iyi. Kakao oranı düşük olan sütlü çikolataların içinde bol miktarda süt tozu bulunuyor. Bu arada, kakaosu az veya çok da olsa çikolata üretimi şekersiz olmadığı için fazla tüketmemek en iyisi, ama vazgeçmek de zor! Bu yüzden günde en fazla iki küçük parça yiyorum, çoğunlukla kahvenin yanında, o da her gün değil… Mutlaka en az %60 kakaolu ve içinde glikoz-früktoz yerine doğal şeker kullanılmış olanları tercih ediyorum. Aslında son zamanlarda neredeyse her büyük firmanın en az %60 kakaolu çikolata ürünü var, çünkü bilinç arttıkça talep de artıyor.

Kakao Türkiye’de yetişen bir şey değil maalesef, o yüzden hammadde olarak bize gelişinde bıraktığı bir karbon ayak izi var! Çikolatada da kahvede olduğu gibi adil ticaret (fair trade) sistemi var. Küçük üreticinin desteklenmesini, üretim sürecinde iyi çalışma koşullarının sağlanmasını ve aracının payını azaltarak üreticinin fiyattan daha fazla pay almasını sağlayan bir sistem bu. Fakat Türkiye’de adil ticaret ürünü olan çikolatayı, ithal organik ürünler satan internet siteleri dışında marketlerde bulmak çok zor. Yerli markaların hiçbiri de benim gördüğüm kadarıyla bu sisteme dahil değiller maalesef! İsveç markası Chocolat Stella‘nın adil ticaret ve en az %60 kakaolu ürünlerine internetten ulaşılabiliyor.

Adil ticaret seçeneği sınırlı olduğu için çikolatayı az tüketmeye çalışıyorum ve çoğunlukla, üretim ve dağıtım aşamasından bizim marketlere geliş sürecinde daha az karbon ayak izi bıraktıklarını düşünerek yerli markaları tercih ediyorum. Yabancı markalardan üretimini yerel fabrikalarda yaptıranlar da var, ama marketlerde rahatça bulabildiğimiz çok bilinen bazı yabancı markaları, başka ürünlerindeki çevreye duyarlılık tartışmalarından dolayı desteklemek istemiyorum. Bir de böyle dev şirketlerin zararı da devasa oluyor. Dünya çapında tepki çeken, palmiye yağı üretimiyle bağlantılı yağmur ormanları yıkımındaki sorumluluğun yaklaşık %40ının, pazarı yöneten birkaç büyük şirkete ait olması iyi bir örnek! Bu sebeple de ben yerli ürünleri tercih ediyorum.

Torku, Eti ve Ülker‘in %60 ve üstü kakaolu çikolatalarını marketlerde kolayca bulmak mümkün…

Doğal ve Yerli Üretim Diş Macunu

etam cru oslo

Resim: Etam Cru

Türkiye’de etik ürün araştırmasına girişince gün geçmiyor ki insan hayretlere düşmesin! Bu sefer hayrete düşüren de, doğal ve yerli üretim diş macunu çeşitlerinin var ama yok olması! Nasıl mı?

Zararlı kimyasallar içermeyen ve yerli üretim olan bir diş macunu arayışına girmek uzun zamandır aklımda olan bir şeydi. Bir süre evde diş macununu kendim yapmayı denemiştim, bununla biraz idare ettik ama henüz kullanımı pratik ve etkisi daha kalıcı bir tarif yakalayamadım, belki de ben yapmayı becerememişimdir…

Piyasadaki diş macunlarının çoğu, paraben, PEG, SLES, triclosan gibi tartışmalı kimyasallar içeriyor. Kanser arttırıcı ve sinir sistemi üzerinde olumsuz etkileri, nefes darlığı veya ciltte tahrişe yol açma gibi farklı sebeplerle bilimsel olarak tartışılan bu kimyasallarla ilgili daha detaylı bilgiye bu yazıdan ulaşabilirsiniz.

Bu zararlıları içermeyen etik bir diş macunu arayışı içinde, bir sonuç alamayacağımı bilsem de, önce yakınımdaki marketleri dolaştım, sonra kişisel bakım mağazalarına baktım, buralarda belli başlı zararlıları içermeyen diş macunları var, Sensi-Relief veya Rossmann’ın bazı Perlodent ürünleri gibi. Ama bunlar tabii ki ithal ürünler! İthal ararsanız seçenek çok, Apifarm, Bioplante, Lavera, Sante, R.o.c.s. gibi yabancı markaların katkısız  diş macunlarına organik ürünler satan internet sitelerinden ulaşmak mümkün…

Fakat, eczanelerde ve internette biraz soruşturunca, aslında yerli seçenekler olmasına rağmen, piyasada bunlara ulaşmanın kolay olmadığı ortaya çıktı!

Peki, hem zararlı katkı maddesi içermeyen, hem de yerli üretim olup karbon ayak izi ufak olan, henüz az sayıdaki bu diş macunlarına nasıl ulaşabiliriz?

İnternette veya bazı eczanelerde bulabileceğiniz birkaç yerli ürün seçeneği var. Bu ürünlerin henüz geniş çaplı dağıtımlarının olmaması ulaşmayı da zorlaştırıyor ama etik tüketicilerden talep geldikçe belki bu gibi ürünleri piyasada daha çok görmeye başlarız.

DK Dent Diş Macunu

Eczanelerde satışı yapılan DK Dent marka diş macunu, 2006 yılında kurulan Ezel Kozmetik’in kilin doğal faydalarını kozmetik ürünlerle birleştiren markası Dermokil’in bir ürünü… DK Dent diş macunu, florür, SLS, yapay tatlandırıcı, boya, paraben veya triclosan gibi tartışmalı kimyasalları içermiyor.

Bu ürünün özelliği, bitkisel içeriğinin yanında mineral açısından zengin olan kil de içermesi. Silika, magnezyum, demir, sodyum, potasyum gibi değerli mineraller içeren kil, dişler için iyi bir temizlik ve bakım sağlayıp, plak oluşumunun önlenmesine yardımcı oluyor.

Ürünün satıldığı eczanelerin detaylı listesini web sitesinde bulabiliyorsunuz.

Corexyl Diş Macunu ve Epinafol Diş Macunu

İki yerli üretim katkısız diş macunu daha…

Aslında 1980 yılından beri üretim yapan SPC Kozmetik’in doğal diş macunu ürünlerine de ancak biraz araştırma yapınca ulaşabiliyorsunuz. Çünkü bu ürünlerin piyasada geniş dağıtımı yok, daha çok yabancı piyasa odaklı üretiliyor.

İnternette n11.com üzerinden satışı yapılmaya başlanan bu diş macunlarının birçok çeşidinde paraben, sorbat, benzoat, triclosan veya formaldehit gibi kimyasallar bulunmuyor.

Detaylı bilgi için web sitesine bakabilirsiniz.

Naturalive Diş Macunu

Naturalive, 2009 yılından beri kozmetik alanında üretim yapan Natural Yaşam Ürünleri’nin bir ürünü…

Bu diş macunu da, SLS, paraben, formaldehit, triclosan, florür, boya ve yapay tatlandırıcı içermiyor. İçeriğindeki misvak, propolis ve çay ağacı yağının antibakteriyel özellikleriyle diş eti hastalıklarına ve bakterilere karşı doğal koruma sağladığı söyleniyor.

Bu ürüne bildiğim kadarıyla sadece internet üzerinden ulaşabiliyorsunuz.